Jak długo można przechowywać suchą karmę po otwarciu? Czy duży worek naprawdę się opłaca?
Duży worek karmy zwykle kosztuje mniej w przeliczeniu na kilogram. Na pierwszy rzut oka wygląda więc jak rozsądna oszczędność. Ale jest jedno pytanie, które warto zadać przed zakupem:
Czy Twój pies zdąży zjeść cały worek, zanim karma zacznie tracić świeżość?
Bo data przydatności podana na opakowaniu nie oznacza, że po otwarciu możemy bezpiecznie korzystać z karmy przez wiele miesięcy. Po rozcięciu worka zmieniają się warunki przechowywania — karma zaczyna mieć regularny kontakt z powietrzem, wilgocią, temperaturą otoczenia i wszystkim, co wkładamy do środka.
Co dzieje się z karmą po otwarciu?
Pierwszym ważnym procesem jest utlenianie tłuszczów. Sucha karma zawiera tłuszcz, który pod wpływem tlenu, światła i temperatury stopniowo się zmienia. Z czasem może dojść do jełczenia. Co to właściwie znaczy? Jełczenie to proces, podczas którego tłuszcz ulega rozkładowi i utlenianiu. Zmienia się jego zapach i smak, a powstające produkty utleniania pogarszają jakość karmy. Można to porównać do otwartego przez długi czas opakowania orzechów albo oleju. Początkowo wszystko wydaje się w porządku, ale po pewnym czasie pojawia się charakterystyczny stary, gorzkawy lub nieprzyjemny zapach. Pies nie zawsze odmówi zjedzenia takiej karmy. Dlatego apetyt nie jest dobrym testem świeżości.
A co z bakteriami i drobnoustrojami?
Tu warto rozróżnić dwie rzeczy. Sucha karma ma mało wody, dlatego w prawidłowo przechowywanym, suchym granulacie bakterie nie namnażają się tak łatwo jak w karmie mokrej czy świeżym mięsie. To jednak nie znaczy, że sucha karma jest odporna na zanieczyszczenia. Problem zaczyna się wtedy, gdy do worka wprowadzimy dodatkową wilgoć lub zabrudzenia na przykład nabierając karmę ręką czy miarką, która jest zabrudzona czy wilgotna. Sama obecność pojedynczych bakterii nie oznacza jeszcze, że w worku natychmiast powstanie „hodowla drobnoustrojów”. Ale wilgoć + ciepło + resztki organiczne + czas tworzą znacznie lepsze warunki do ich przetrwania i namnażania.
Dlatego szczególnie niekorzystne jest przechowywanie otwartego worka:
- przy kaloryferze,
- obok piekarnika,
- w wilgotnej piwnicy,
- na balkonie,
- w ciepłym garażu,
- w miejscu, gdzie worek łatwo łapie wilgoć.
Jak długo przechowywać suchą karmę po otwarciu?
Nie ma jednej wartości pasującej do wszystkich produktów, dlatego zawsze warto sprawdzić instrukcję na opakowaniu. Praktycznie często przyjmuje się jednak, że otwarty worek powinien zostać wykorzystany mniej więcej w ciągu 4–6 tygodni, o ile producent nie zaleca inaczej. Najważniejsze nie jest więc pytanie: „Ile kilogramów najbardziej opłaca mi się kupić?” ale: „Ile kilogramów mój pies rzeczywiście zje w ciągu kilku 4-6 tygodni?”
Dla psa ważącego około 15 kg możemy przyjąć orientacyjnie około 200 g suchej karmy dziennie.
Jeśli kupujemy worek 12 kg:
12 000 g ÷ 200 g = 60 dni
Czyli taki worek wystarczy mniej więcej na 2 miesiące. To oznacza, że przez ostatnie tygodnie pies będzie jadł karmę z opakowania otwartego już od dłuższego czasu. I właśnie dlatego przed zakupem dużego worka warto policzyć nie tylko cenę za kilogram, ale też to, jak długo karma będzie otwarta. A jeśli pies dodatkowo dostaje karmę mokrą, gotowane posiłki albo sporo przysmaków treningowych, sucha karma będzie znikała jeszcze wolniej.
Oczywiście dzienna porcja zależy od kaloryczności konkretnej karmy, wieku, aktywności i kondycji psa — 200 g traktujemy tu wyłącznie jako przykład do obliczeń.
Dlaczego nie warto dosypywać nowej karmy do starej?
To bardzo częsty nawyk. W pojemniku została jeszcze garść starej karmy, więc wsypujemy na nią nowy worek. Lepiej tego nie robić. Kiedy wsypujemy świeżą karmę, nowe granulki mają kontakt z pozostałościami poprzedniej partii. To trochę jak wlanie świeżego oleju do pojemnika, na którego dnie została stara, utleniona warstwa.
Dlatego między kolejnymi workami:
- opróżnij pojemnik,
- dokładnie go umyj,
- bardzo dobrze wysusz,
- dopiero wtedy włóż nowy worek.
Dlaczego nie warto przesypywać karmy z worka do pojemnika?
Najlepiej nie przesypywać suchej karmy luzem do plastikowego czy metalowego pojemnika. Lepszym rozwiązaniem jest pozostawienie karmy w oryginalnym worku i włożenie całego worka do szczelnego pojemnika. Dlaczego? Oryginalne opakowanie zostało zaprojektowane tak, aby ograniczać kontakt karmy z powietrzem, światłem i wilgocią. Po przesypaniu karmy tracimy tę dodatkową warstwę ochronną. Do tego dochodzi jeszcze jeden problem: na ściankach pojemnika z czasem osadza się tłusty nalot i drobny pył z karmy. Tłuszcz ten ma kontakt z powietrzem i może się utleniać. Jeżeli później wsypiemy do tego samego pojemnika świeżą karmę, nowe granulki stykają się z pozostałościami poprzedniej partii.
Jak prawidłowo przechowywać suchą karmę?
Po otwarciu:
- pozostaw ją w oryginalnym worku,
- dokładnie zamykaj opakowanie po każdym użyciu,
- przechowuj w chłodnym i suchym miejscu,
- nie wystawiaj na słońce,
- używaj czystej i całkowicie suchej miarki,
- nie wkładaj do worka mokrych rąk,
- nie dosypuj świeżej karmy do resztek starej,
- zapisz sobie datę otwarcia worka.
Możesz po prostu przykleić na opakowaniu małą kartkę: OTWARTO: 10 września To prosty sposób, aby po kilku tygodniach nie zastanawiać się, jak długo karma właściwie stoi.
Czy duży worek jest zatem zawsze złym pomysłem?
Nie. Jeżeli masz dużego psa albo kilka psów jedzących tę samą karmę i 12-kilogramowy worek znika w ciągu miesiąca, duże opakowanie może być bardzo rozsądnym wyborem. Problemem nie jest duży worek. Problemem jest duży worek dla psa, który będzie jadł go przez dwa lub trzy miesiące. Dlatego przed zakupem wystarczy zrobić jedno proste obliczenie:
waga worka w gramach ÷ dzienna porcja psa = liczba dni, przez które worek będzie otwarty.
Kupując karmę, patrz nie tylko na cenę. Policz również, czy Twój pies zdąży ją zjeść, zanim ostatnia porcja będzie miała za sobą kilka miesięcy kontaktu z powietrzem, ciepłem i codziennym otwieraniem worka.